Didactische overlap: overeenkomsten tussen vakdidactische modellen uit de kennisbases Pabo

Auteurs

  • Nanke Dokter
  • Anje Ros

DOI:

https://doi.org/10.63379/qcxkcq03

Trefwoorden:

onderzoek, curriculum, werkdruk, pabostudenten

Samenvatting

Een overladen pabocurriculum kan ertoe leiden dat studenten een hoge werkdruk ervaren, wat hun welbevinden negatief beïnvloedt. Pabostudenten van Fontys geven in evaluaties aan een hoge werkdruk te ervaren. In dit onderzoek is gekeken naar mogelijkheden om de overladenheid van het pabocurriculum te verminderen. Daarvoor is gezocht naar overeenkomsten tussen vakdidactische modellen om zicht te krijgen op bestaande overlap. Pabostudenten in Nederland moeten een landelijk vastgestelde kennisbasis leren: kennis over leerinhoud en didactiek van dertien schoolvakken en generieke kennis over pedagogiek, psychologie en onderwijskunde. Studenten leren van alle vakken vakdidactische modellen. Ze leggen daarbij niet vanzelf verbanden, maar zien het als verschillende modellen. Uit theorie blijkt dat vakdidactiek wordt geleerd door eerst algemeen didactische kennis te leren, pas later worden vakinhouden aan de algemene kennis verbonden. Alle vakdidactische modellen uit de kennisbases pabo werden gecodeerd en geanalyseerd. Er werden twee basismodellen geïdentificeerd: een directief model, bestaande uit de fasen oriënteren, instrueren, uitvoeren en evalueren en een onderzoekend model, met de fasen oriënteren, onderzoeken en evalueren. Beide basismodellen werden bevestigd door vakexperts van alle vakken, die aangaven dat de keuze voor een model afhankelijk is van het leerdoel. Op opleidingen kunnen deze basismodellen als basiskennis aangeboden worden, waarna vakdidactiek verder kan worden uitgewerkt in de vakken. Dit kan bijdragen aan het verminderen van de overladenheid in het Pabo-curriculum en het verbeteren van de didactische aanpak. Daarbij is interdisciplinaire samenwerking nodig.

Biografieën auteurs

  • Nanke Dokter

    docent taal(didactiek) en associate lector bij lectoraat Goed leraarschap, goed leiderschap. Haar specialisaties zijn het congruent opleiden van leraren, onderzoek in de opleiding en taalonderwijs.                                                       

  • Anje Ros

    lector van het lectoraat Goed leraarschap, goed leiderschap en leading lector van het kenniscentrum Leven Lang Ontwikkelen. Zij doet onderzoek naar onderwijsinnovaties en professionalisering van leraren.

Cover Tijdschrift voor Lerarenopleiders 46 (2) 2025

Downloads

Gepubliceerd

2025-06-12

Citeerhulp

Dokter, N., & Ros, A. (2025). Didactische overlap: overeenkomsten tussen vakdidactische modellen uit de kennisbases Pabo. Tijdschrift Voor Lerarenopleiders, 46(2), 10-24. https://doi.org/10.63379/qcxkcq03