Een rubric om zicht te krijgen op vakdidactische ontwikkeling

Auteurs

DOI:

https://doi.org/10.63379/tkvhgj33

Trefwoorden:

vakdidactiek, rubric, professionele ontwikkeling, hbo-bachelorstudenten

Samenvatting

Lerarenopleiders in het hbo vinden het uitdagend om hun vakdidactisch curriculum goed af te stemmen op de leerbehoeften van studenten. Het is daarom belangrijk om beter zicht te krijgen op die leerbehoefte en hoe deze zich ontwikkelt. Wij onderzoeken de vakdidactisch ontwikkeling van hbo-bachelorstudenten aardrijkskunde en ontwierpen daarbij een rubric als analyse-instrument. 
Vakdidactische ontwikkeling zien wij als een transformatie van gefragmenteerde naar geïntegreerde kennis, waarbij studenten steeds beter hun didactische keuzes kunnen onderbouwen (vakdidactisch redeneren). In de vakdidactische ontwikkeling van leraren-in-opleiding onderscheiden we vier fasen: novice, advanced beginner, competent en proficient. Gedurende deze ontwikkeling krijgen 
studenten steeds beter zicht op het leren van hun leerlingen en is er in toenemende mate sprake van samenhang tussen hun doelen en overtuigingen, hun didactische strategieën, hun curriculaire keuzes en de toetsing die daaruit volgt. In dit artikel beschrijven we het ontwerpproces van de rubric, duiden de prestatieniveaus aan de hand van een praktijkvoorbeeld en evalueren het ontwerpproces. Behalve als onderzoeksinstrument kan de rubric lerarenopleiders helpen bij het ontwerpen van het vakdidactisch curriculum.

Biografieën auteurs

  • Eefje Smit, Hogeschool Utrecht

    Eefje Smit is lerarenopleider aardrijkskunde aan Hogeschool Utrecht. Haar interesse gaat uit naar vakdidactiek en vakoverstijgend onderwijs. Daarnaast werkt zij in  het Lectoraat Curriculumvraagstukken van het funderend onderwijs aan een promotieonderzoek naar de ontwikkeling van vakdidactische kennis van hbo-bachelorstudenten.

  • Hanneke Tuithof, Universiteit Utrecht

    Hanneke Tuithof is vakdidacticus geschiedenis aan de Universiteit Utrecht. Daarnaast is zij als onderzoeker verbonden aan het Lectoraat Curriculumvraagstukken van het funderend onderwijs. Haar interesse gaat uit naar vakdidactische kennis en curriculumontwikkeling.

  • Tine Béneker, Universiteit Utrecht

    Tine Béneker is hoogleraar Geografie en Educatie aan Universiteit Utrecht. Haar onderzoek richt zich op curriculumontwikkeling in het aardrijkskundeonderwijs, krachtige kennis en futures literacy.

                

Downloads

Overige bestanden

Gepubliceerd

2026-10-08

Citeerhulp

Smit, E., Tuithof, H., & Béneker, T. (2026). Een rubric om zicht te krijgen op vakdidactische ontwikkeling. Tijdschrift Voor Lerarenopleiders, 47(3), 35-47. https://doi.org/10.63379/tkvhgj33